Chiaki Nedir? Açık Kaynak Remote Play İstemcisi

Remote Play üzerine konuşulan forumlarda, özellikle Steam Deck ve Linux kullanıcıları arasında sık geçen bir ad var: Chiaki. PlayStation'ın görüntüsünü bilgisayara ya da el konsoluna taşıyan, Sony'nin değil gönüllülerin yazdığı bir program. Ne olduğunu, resmî uygulamadan nerede ayrıldığını ve kullanmadan önce neleri tartman gerektiğini aşağıda özetliyoruz.

Chiaki ne yapar?

Chiaki, PS4 ve PS5'in Uzaktan Oynama (Remote Play) özelliğine bağlanan bir istemci. Yaptığı iş Sony'nin PS Remote Play uygulamasıyla aynı: konsolun görüntüsünü ve sesini ev ağı üzerinden alır, ekranda gösterir; kumandanın girişlerini de konsola geri yollar. Böylece konsol başka bir odadayken oyunu bilgisayardan ya da taşınabilir bir cihazdan oynayabilirsin.

Farkı, kimin yaptığı ve nasıl dağıtıldığı. Chiaki'yi gönüllüler geliştiriyor, kaynak kodu herkese açık ve Sony'nin resmî bir ürünü değil. Proje sayfaları da Sony tarafından onaylanmadığını açıkça belirtiyor.

Chiaki, chiaki-ng ve chiaki4deck

Adlar karışık görünebilir, kısa bir tarihçe işi çözer:

• Chiaki: Asıl proje. Uzun süre geliştirildi, sonra bakım moduna geçti; yeni özellik eklenmiyor.
• chiaki4deck: Chiaki'nin Steam Deck desteğini iyileştirmek için başlatılan topluluk çatalı. Steam Deck'in kontrolleri ve ekranı için iyileştirmeler ekledi.
• chiaki-ng: chiaki4deck'in yeni adı. "Next generation" anlamına gelen ad, projenin artık yalnız Steam Deck'e değil bütün platformlara yöneldiğini gösteriyor. Geliştirme bugün burada sürüyor.

Arama sonuçlarında üç adı da göreceksin; güncel olan chiaki-ng. Projenin resmî kaynak kodu sayfası github.com/streetpea/chiaki-ng adresinde.

Hangi cihazlarda çalışır?

chiaki-ng'nin desteklediği sistemlerin başında Windows, macOS, Linux ve Steam Deck geliyor; proje sayfası bunların dışında başka platformları da listeliyor. Resmî PS Remote Play uygulamasının olmadığı Linux tarafında Chiaki'nin bu kadar bilinmesinin sebebi de bu.

Steam Deck'te neden bu kadar yaygın?

Steam Deck, Linux tabanlı SteamOS ile çalışıyor ve Sony'nin bu sistem için resmî bir Remote Play uygulaması yok. chiaki-ng ise cihazın masaüstü modunda kurulup oyun kütüphanesine eklenebiliyor; sonra Steam Deck'in kendi kontrolleriyle PS5 oyunlarını açmak mümkün oluyor. Evdeki PS5'i yatakta ya da başka bir odada el konsolunda oynamak isteyenlerin Chiaki adını en çok duyduğu yer burası.

Açık kaynak bir istemci nasıl ortaya çıktı?

Sony, Uzaktan Oynama'nın bağlantı yöntemini herkese açık bir belgeyle yayımlamadı. Resmî uygulamanın çalışmadığı sistemlerde de oynamak isteyen geliştiriciler, bağlantının nasıl kurulduğunu kendi çalışmalarıyla çözüp bunu açık kaynak bir programa dönüştürdü. Chiaki böyle doğdu. Resmî bir belgeye dayanmadığı için Sony bağlantı tarafında bir şey değiştirdiğinde projenin buna kendisinin uyum sağlaması gerekiyor; bu genellikle gönüllülerin değişikliği fark edip kodu güncellemesiyle oluyor ve bir süre alabiliyor.

PS Remote Play ile Chiaki arasındaki farklar

"PS Remote Play vs Chiaki" sorusunun kısa cevabı şu: resmî cihazlardan birini kullanıyorsan Sony'nin uygulaması daha zahmetsiz. Linux, Steam Deck ya da daha fazla ayar istiyorsan Chiaki tarafı daha esnek, ama kurulumu daha teknik ve destek gönüllülere bağlı.

Bağlanmak için ne gerekir?

Ayrıntılı kurulum anlatmıyoruz, ama mantığı bilmek ne beklediğini anlamana yardım eder. Her Uzaktan Oynama istemcisinde olduğu gibi üç şey gerekiyor:

1. Konsolda Uzaktan Oynama açık olmalı. PS5'te AyarlarSistemUzaktan Oynama bölümünde Uzaktan Oynama'yı Etkinleştir seçeneği açık olmalı.
2. Eşleştirme kodu. Aynı menüdeki Cihazı Eşleştir konsolda 8 haneli bir kod gösterir; istemci bu kodla konsola kaydolur.
3. Hesap bilgisi. Chiaki, konsoldaki PSN hesabının sayısal hesap kimliğini ister. Eski sürümlerde bu kimliği bulmak kullanıcıya kalıyordu; chiaki-ng'nin yeni sürümleri bunu kolaylaştıran yollar sunuyor.

Konsol dinlenme modundayken bağlanabilmek için ağdan açılma ayarının da açık olması gerekir. Bu ayarların hepsi PS5 Uzaktan Oynama rehberinde anlatılıyor.

AGPL lisansı ne anlama geliyor?

Chiaki ve chiaki-ng, GNU Affero Genel Kamu Lisansı (AGPL-3.0) ile yayımlanıyor. Bu, en katı "açık kaynak" lisanslarından biri:

• Kodu herkes okuyabilir, kullanabilir ve değiştirebilir.
• Kodu değiştirip dağıtan, değiştirdiği hâliyle kaynak kodunu da aynı lisansla açmak zorunda.
• AGPL'yi benzerlerinden ayıran nokta, programı ağ üzerinden başkalarının kullanımına sunanların da kaynak kodunu paylaşma yükümlülüğü taşıması.

Kullanıcı açısından anlamı basit: program ücretsiz, içinde ne olduğu herkesin incelemesine açık ve üzerine yapılan çalışmalar da açık kalmak zorunda. Bir projenin kapanması ya da sahibinin değişmesi kodu ortadan kaldırmaz; chiaki-ng'nin asıl projenin bıraktığı yerden devam edebilmesi de bu sayede mümkün oldu.

Kullanmadan önce bilmen gerekenler

• Yalnızca resmî kaynaktan indir. Projenin kendi sayfası dışındaki indirme sitelerinde değiştirilmiş kopyalar dolaşabilir. Program hesabınla ilgili bilgi istediği için bu özellikle önemli.
• Resmî bir ürün değil. Sony'nin destek ekibi resmî olmayan istemcilerle ilgili yardım vermez. PlayStation'ın kullanım koşulları da yetkisiz yazılımlar konusunda kısıtlayıcı; riski değerlendirmek kullanıcıya düşüyor.
• Güncellemelerde bozulabilir. Sony konsolun yazılımında bağlantıyla ilgili bir şey değiştirirse istemcinin uyarlanması gönüllülerin zamanına bağlı.
• Ağ şartları aynı. Görüntü kalitesi resmî uygulamada olduğu gibi ağına bağlı. Kablolu bağlantı ve güçlü bir modem farkı burada da belirler.

Dijitransio ile ilişkisi

Dijitransio Chiaki tabanlı değil ve Chiaki ya da chiaki-ng kodu içermiyor. İkisi farklı işler için yapılmış:

• Chiaki oyunu oynatmak için bir istemci; görüntüyü ekrana getirir, kumandanı konsola bağlar.
• Dijitransio ise oyunu oynatmıyor. Android TV ve Google TV'li televizyonlarda çalışan bir uygulama olarak, PS5'in Uzaktan Oynama özelliğini ücretsiz ikinci bir PSN hesabıyla arka planda kullanıyor ve görüntünün bir kopyasından yalnızca İngilizce altyazıyı okuyor. Türkçesini TV'de PS5'in HDMI görüntüsünün üstüne yazıyor.

Sen her zamanki gibi ana hesabınla, kumandan PS5'e bağlı, HDMI'dan oynuyorsun; ana hesap bağlantıda kullanılmıyor ve PS5'e hiçbir şey kurulmuyor. Dijitransio da Sony'nin bir ürünü ya da ortağı değil. Resmî uygulamanın TV'deki durumunu ve aradaki farkı merak ediyorsan PS Remote Play Android TV rehberine bak; kurulum adımları kurulum sayfasında.